سفارش تبلیغ
صبا
حکیم نیست آنکه با کسی که از معاشرتش ناگزیر است پسندیده رفتار نمی کند، تا آن گاه که خداوند برایش راهی بگشاید . [پیامبر خدا صلی الله علیه و آله]
ساز خاموش

در رستوران قطار منتطر صبحانه بودم. دور میز روبرویم پدری با دو دختر کوچکش صبحانه می‏خوردند. ناگهان جیغ دختر کوچک‏تر بلند شد. نگاهم را بالا آوردم. دخترک سهم خود را تمام کرده بود و حالا قصد تصاحب سهم خواهر بزرگش را داشت. پدرش اول سعی کرد با نوازش و بغل گرفتنش دخترش را آرام کند اما نوازد پدرانه طعم عسل نمی‏داد. چشم دخترک روی بسته عسل تک‏نفره خواهرش ایستاده بود و دادش رستوران را پر کرده بود. آخرسر خواهر بزرگ‏تر، هم برای اینکه خواهر کوچکش را راضی کند و هم نگاه‏های توی رستوران را از روی خودشان برگرداند از سهم خود گذشت و دخترک آرام گرفت. پدرشان که انگار از دردسر بزرگی خلاص شده بود به دختر بزرگش گفت: آفرین به دختر وظیفه‏شناس و فداکارم.
صبحانه سه‏ نفره‏شان تمام شد و در حالیکه خواهر کوچک سیر بود و خواهر بزرگ وظیفه‏شناس از رستوران خارج شدند.



نوشته شده توسط حامد عبداللهی سفیدان 89/4/25:: 6:26 عصر     |     () نظر

در حدیثی معروف به "حدیث جبرئیل"، پیامبر اکرم(ص) دین اسلام را در سه بعد معرفی می‏کنند. این سه بعد عبارتند از اسلام، ایمان و احسان. ایشان اسلام را شهادت دادن بر وحدانیت خدا و رسالت محمد(ص) و به جا آوردن نمازهای یومیه، پرداخت زکات، روزه و حج تعریف می‏کنند. ایمان را عبارت از ایمان به خدا، ملایکه و رسولانش و ایمان به آخرت و جزای اعمال می‏دانند. ایشان همچنین در تبیین احسان می‏فرمایند: أن تعبد الله کأنک تراه، فانک ان لاتراه فانه یراک.
دو امر اسلام و ایمان تا حدی واضح هستند اما امر سوم یعنی احسان چندان روشن نیست. می‏توان گفت فقها به امر
"اسلام" و متکلمین به "ایمان" می‏پردازند. اما "احسان" در هاله‏ای از ابهام است وبه ظاهر  صنف مشخصی از علما به این موضوع نمی‏پردازند. پیامبر اکرم(ص) در حدیث دیگری در مفهوم ایمان - به معنای عام نه معنای مذکور در حدیث جبرئیل- می‏فرمایند: الایمان، التصدیق بالجنان و القول باللسان و العمل بالارکان. در این حدیث نیز سه حوزه مطرح می‏شود که عمل به ارکان مربوط به حوزه فقه، قول به لسان مربوط به کلام و تصدیق به جنان حوزه‏ای است که مانند مصداقش در "حدیث جبرئیل" یعنی احسان متولی معینی ندارد.
گرچه عرفا را مشغول به احسان و تصدیق بالجنان می‏دانند اما همچون فقها و متکلمین دارای تشخص نیستند و همواره در گمنامی اجتماعی و علمی به سر می‏برند.
احادیث مذکور، اسلام را در سه بعد معرفی می‏کنند و یقینا از مخاطب خود اتیان سه امر را خواهان هستند. اما با نگاهی به تاریخ اسلام و مسلمین کسانی که در مقام نظر این سه امر را جمع کرده باشند اندک هستند و کسانی که در عمل هر سه بعد را لحاظ کنند اندک‏تر. متکلمین علم خود را پیروند‍‍؛ فقها شریعت را رهروند و عرفا طریقت خود را سالکند. گرچه بعضا شاهد تعامل این سه گروه بوده و هستیم اما هر یک از گروه‏ها تعریف مختص خودرا از دین دارند. هر طیف حوزه خود را در تصویر دین پر رنگ‏تر و پر نقش‏تر ارایه می‏دهند. گرچه منکر نقش حوزه‏های دیگر نیستند.


بیان مصداق از علمایی که در علم و عمل، عالم و عامل به هر سه بعد اسلام بودند مناسب مقام نیست. اما تنها برای روشن‏تر شدن مقصود می‏توان مرحوم علامه طباطبایی را مصداق بارزی برای یک عالم و عامل به اسلام معرفی کرد.

 



نوشته شده توسط حامد عبداللهی سفیدان 89/4/15:: 4:37 عصر     |     () نظر